Ảnh 360 độ bằng flycam là ảnh toàn cảnh hình cầu chụp từ một điểm trên không, cho người xem tự kéo, xoay để nhìn mọi hướng quanh tài sản, kể cả nhìn thẳng xuống, như đang đứng lơ lửng phía trên. Nhiều drone dân dụng có chế độ chụp toàn cảnh hình cầu tự động: máy đứng yên, xoay và chụp một loạt ảnh rồi ghép. Ảnh 360 độ từ trên cao thường được dùng làm điểm đầu của một tour ảo, từ đó người xem bấm vào các điểm chú thích để xem tiện ích hoặc chuyển vào tour nội thất.
Với nhà đất, ảnh 360 độ hợp nhất cho tài sản mà bối cảnh xung quanh là điểm mạnh: đất vườn giữa cảnh quan, biệt thự ven hồ, dự án có nhiều tiện ích, nhà xưởng cần thấy kết nối giao thông. Bài này đi qua cách chụp, ghép, gắn chú thích và những giới hạn cần biết. Kỹ thuật ghép toàn cảnh phẳng có ở danh mục kỹ thuật quay chụp. Kiểm vùng bay và phép bay trước khi bay như mọi buổi khác, vì ảnh 360 độ thường chụp ở độ cao khá lớn.
Ảnh 360 độ khác ảnh toàn cảnh thường và video ở điểm nào
Ảnh toàn cảnh thường là một dải rộng theo chiều ngang, người xem nhìn một lần là hết. Ảnh 360 độ hình cầu chứa mọi hướng, cả bầu trời phía trên và mặt đất phía dưới; người xem phải tương tác để xem, trên điện thoại thì xoay máy hoặc vuốt, trên máy tính thì kéo chuột, với kính thực tế ảo thì quay đầu. Cái hay là người xem tự chọn hướng nhìn theo điều họ quan tâm: người này nhìn về phía trường học, người kia nhìn về phía con sông.
Video dẫn người xem theo một đường cố định do người dựng chọn; ảnh 360 độ để người xem tự khám phá. Hai thứ bổ sung cho nhau. Video tốt cho mạng xã hội, nơi người ta lướt nhanh; ảnh 360 độ tốt cho trang chi tiết tin rao hoặc trang dự án, nơi người xem đã quan tâm và sẵn lòng dành vài phút.
Hạn chế của ảnh 360 độ là cần nền tảng hiển thị hỗ trợ. Nhiều trang rao vặt không hiển thị được ảnh hình cầu; mạng xã hội có hỗ trợ ảnh 360 độ ở mức độ khác nhau và thay đổi theo thời gian. Trước khi nhận làm, hỏi khách sẽ đăng ảnh ở đâu, rồi kiểm nền tảng đó có hiển thị được không. Nếu không, giao thêm bản ảnh phẳng cắt từ ảnh cầu.
Chụp ảnh 360 độ từ trên cao
Chế độ tự động của máy làm phần lớn việc, nhưng kết quả phụ thuộc vào chỗ đứng, độ cao và điều kiện chụp.
- Chọn điểm chụp sao cho tài sản là tâm của câu chuyện. Thường là ngay trên hoặc hơi chếch khỏi tài sản. Với dự án lớn, có thể cần vài điểm chụp ở các khu khác nhau, nối với nhau trong tour.
- Chọn độ cao theo bối cảnh muốn thể hiện. Cao quá thì tài sản thành chấm nhỏ khi nhìn xuống; thấp quá thì không thấy được tiện ích xa. Thử vài độ cao, xem trước trên màn hình hướng nào cũng có thông tin.
- Chọn thời điểm trời lặng gió và ánh sáng đều. Máy phải đứng yên trong lúc chụp một loạt ảnh; gió làm máy trôi khiến các ảnh lệch nhau, ghép bị vết. Nắng gắt một phía tạo chênh sáng lớn giữa hướng thuận sáng và ngược sáng; giờ nắng dịu hoặc trời có mây mỏng dễ ghép hơn.
- Khoá phơi sáng nếu máy cho phép. Phơi sáng tự động thay đổi theo hướng làm ảnh ghép loang lổ. Một số máy chụp bù trừ sáng ở mỗi hướng để ghép dải sáng rộng; dùng khi có chênh sáng mạnh.
- Chụp hai lượt. Nếu có người, xe di chuyển qua vùng chồng ảnh, sẽ có “bóng ma” khi ghép. Chụp lượt thứ hai để có ảnh dự phòng.
- Lưu cả ảnh lẻ. Ngoài ảnh ghép sẵn trên máy, lưu các ảnh lẻ gốc để ghép lại bằng phần mềm trên máy tính nếu ảnh ghép tự động bị lỗi.
Bầu trời ngay phía trên máy thường không chụp được vì thân máy và cánh quạt che; phần mềm ghép sẽ tự lấp vùng này. Kiểm vùng lấp có hợp lý không, nhất là khi trời có mây.
Ghép và xử lý ảnh 360 độ
Ghép trên máy hay trên máy tính. Ảnh ghép tự động trên máy hoặc ứng dụng điện thoại nhanh, đủ cho đăng mạng xã hội. Ghép lại bằng phần mềm chuyên dụng trên máy tính cho chất lượng cao hơn, sửa được đường nối lệch, chỉnh màu đồng đều giữa các hướng.
Kiểm đường nối. Phóng to dọc các đường nối, nhất là ở các cạnh thẳng như mái nhà, đường kẻ, hàng rào. Đường thẳng bị gãy, nhà bị nhân đôi một phần là lỗi ghép cần sửa. Vật ở gần máy thường dễ lệch hơn vật ở xa.
Đường chân trời phải thẳng. Khi xem ảnh 360 độ, chân trời nghiêng làm người xem chóng mặt. Phần mềm ghép có công cụ chỉnh mức ngang; kiểm ở cả bốn hướng.
Chỉnh màu vừa phải. Chỉnh sáng, tương phản, màu cho đồng đều giữa các hướng. Tránh chỉnh quá tay khiến một hướng xanh rực còn hướng khác xám. Nguyên tắc trung thực hình ảnh áp dụng như mọi ảnh nhà đất khác.
Làm mờ thông tin riêng tư. Ảnh 360 độ chứa mọi hướng, nên dễ lộ sân nhà bên cạnh, biển số xe, người qua đường. Rà kỹ toàn bộ ảnh và làm mờ trước khi đăng; phần quyền riêng tư có ở trang Không Phận.
Gắn điểm chú thích trong tour từ trên cao
Tour ảo cho phép đặt điểm bấm trên ảnh 360 độ. Bảng dưới gợi ý loại điểm và cách dùng.
| Loại điểm | Dùng để | Lưu ý |
|---|---|---|
| Điểm tài sản | Đánh dấu tài sản, bấm vào xem thông tin cơ bản | Thông tin lấy từ người thuê, đúng như họ cung cấp |
| Điểm tiện ích | Tên tiện ích, khoảng cách đã đo | Ghi cách đo, không phóng đại |
| Điểm chuyển cảnh | Chuyển sang ảnh 360 độ ở điểm chụp khác | Đặt theo hướng thật của điểm chụp kia |
| Điểm vào nội thất | Chuyển vào tour nội thất | Đặt ở vị trí cổng hoặc cửa chính nhìn từ trên |
| Điểm thông tin chung | Hướng bắc, tên khu vực theo địa giới hiện hành | Không dùng cấp huyện như đang tồn tại |
Số điểm vừa phải: quá nhiều điểm làm ảnh rối, người xem không biết bấm vào đâu. Một ảnh từ trên cao thường chỉ cần một điểm tài sản, ba đến năm điểm tiện ích, và một điểm vào nội thất.
Nối tour trên cao với tour nội thất
Tour hoàn chỉnh thường bắt đầu từ trên cao: người xem thấy toàn khu, định vị tài sản, rồi bấm vào để “hạ cánh” xuống cổng, tiếp tục bằng ảnh 360 độ mặt đất ở sân, phòng khách, các phòng. Tour nội thất chụp bằng máy 360 độ cầm tay hoặc đặt chân máy ở từng phòng. Hai phần do cùng một người làm thì dễ đồng bộ màu và phong cách; nếu hai người làm, thống nhất trước về cài đặt và cách chỉnh màu.
Có nhiều nền tảng tạo tour ảo, từ công cụ miễn phí đơn giản tới nền tảng trả phí có nhiều tính năng như sơ đồ mặt bằng, đo đạc trong ảnh, thống kê lượt xem. Chọn theo nhu cầu của khách và nơi họ sẽ nhúng tour, không theo thương hiệu. Tính năng và điều khoản của các nền tảng thay đổi theo thời gian; kiểm phiên bản hiện hành, đặc biệt điều khoản về quyền sở hữu ảnh và thời hạn lưu trữ.
Một điểm hay bị bỏ qua: tour lưu trên nền tảng của bên thứ ba có thể mất khi hết hạn gói hoặc nền tảng ngừng hoạt động. Giao cho khách cả các tệp ảnh 360 độ gốc để họ có thể dựng lại tour ở nơi khác nếu cần. Ví dụ giả định: một chủ dự án dùng tour trên nền tảng trả phí, hết hạn gói không gia hạn, tour mất; may còn tệp gốc do người chụp giao, họ dựng lại trên nền tảng khác trong một buổi.
Khi nào ảnh 360 độ đáng làm và khi nào không
Ảnh 360 độ từ trên cao đáng làm khi bối cảnh xung quanh là thông tin quan trọng và có nhiều hướng đáng nhìn: đất vườn giữa đồi, khu nghỉ dưỡng ven biển, dự án nhiều tiện ích, nhà xưởng gần nút giao. Người xem tự xoay nhìn sẽ hiểu bối cảnh sâu hơn mọi video.
Không đáng làm khi xung quanh không có gì nổi bật để nhìn, ví dụ một căn nhà phố trong hẻm giữa khu dân cư dày đặc: ảnh 360 độ chỉ là một biển mái tôn ở mọi hướng. Khi đó ảnh vị trí chú thích và video ngắn hiệu quả hơn. Cũng không đáng nếu nền tảng khách đăng không hỗ trợ hiển thị.
Người làm nghề nên tư vấn trung thực: ảnh 360 độ là công cụ, không phải hạng mục bắt buộc để tăng giá trị gói dịch vụ. Một gợi ý đúng chỗ giúp khách tiết kiệm và tin tưởng người làm hơn. Khi báo giá, tách ảnh 360 độ và tour thành yếu tố riêng gồm số điểm chụp, ghép, gắn chú thích, chi phí nền tảng nếu có; danh mục làm nghề flycam có bài về báo giá theo yếu tố cấu thành.
Dùng ảnh 360 độ cho dự án theo giai đoạn
Với dự án đang xây hoặc khu đô thị đang hình thành, ảnh 360 độ từ trên cao có thêm một công dụng: ghi lại toàn cảnh tại một thời điểm, rồi chụp lại cùng điểm sau vài tháng. Người xem chuyển qua lại giữa hai ảnh sẽ thấy khu vực thay đổi ở mọi hướng, điều mà video tiến độ một góc không làm được. Muốn so sánh được, giữ cùng toạ độ, cùng độ cao và cùng khung giờ như cách quay tiến độ công trình định kỳ trong danh mục này.
Tour ảo cho dự án lớn thường có nhiều điểm chụp trên cao: một điểm tổng thể, các điểm ở từng phân khu, nối với nhau bằng điểm chuyển cảnh. Lập sơ đồ điểm chụp trên bản đồ trước buổi bay, đánh số, ghi độ cao, để lần sau chụp lại đúng chỗ và để người dựng tour biết điểm nào nối với điểm nào.
Khi dự án dùng ảnh 360 độ cho truyền thông, các tiện ích dự kiến chỉ nên đánh dấu với ký hiệu và ghi chú riêng, dựa trên tài liệu chính thức của chủ đầu tư. Ảnh 360 độ thật kèm điểm chú thích “dự kiến” rõ ràng là cách vừa đủ thông tin vừa không gây nhầm lẫn cho người xem.
Câu hỏi thường gặp
Drone nào chụp được ảnh 360 độ?
Nhiều drone camera dân dụng có chế độ chụp toàn cảnh hình cầu tích hợp sẵn trong ứng dụng điều khiển. Nếu máy không có, vẫn có thể chụp tay nhiều ảnh theo các hướng và góc nghiêng rồi ghép bằng phần mềm, nhưng mất công hơn. Tính năng thay đổi theo đời máy và phiên bản phần mềm, nên kiểm trên máy của mình.
Ảnh 360 độ có đăng lên mạng xã hội được không?
Một số mạng xã hội hỗ trợ ảnh 360 độ, mức độ khác nhau và có thể thay đổi. Ảnh cần đúng định dạng và thông tin mô tả để nền tảng nhận ra là ảnh hình cầu. Thử đăng ở chế độ riêng tư trước để kiểm cách hiển thị, rồi mới đăng công khai.
Bầu trời trong ảnh 360 độ bị lỗi, có sửa được không?
Vùng trời ngay trên máy thường do phần mềm tự lấp nên đôi khi trông giả. Có thể sửa bằng phần mềm chỉnh ảnh, lấp lại vùng trời cho tự nhiên dựa trên phần trời đã chụp được. Không nên thay cả bầu trời bằng trời khác, vì đó là làm sai điều kiện thật.
Tour ảo có thay được việc khách đến xem trực tiếp không?
Không. Tour ảo giúp khách lọc lựa chọn và hiểu bối cảnh trước khi đến, đặc biệt khách ở xa. Nhưng những thứ như tiếng ồn, mùi, cảm giác không gian, chất lượng hoàn thiện thì phải đến tận nơi mới biết. Người làm tour nên khuyến khích khách đến xem thay vì ngụ ý tour là đủ.
Ảnh 360 độ có dùng để đo khoảng cách được không?
Ảnh 360 độ là ảnh minh hoạ, có méo do phép chiếu hình cầu, không dùng để đo đạc. Một số nền tảng tour ảo có tính năng đo trong ảnh nội thất dựa trên dữ liệu chiều sâu, nhưng đó là công nghệ khác. Khoảng cách ghi trên chú thích nên lấy từ công cụ bản đồ, đo theo đường đi.
Có nên chụp ảnh 360 độ ban đêm?
Ảnh 360 độ ban đêm của khu đô thị lên đèn có thể rất đẹp, nhưng bay đêm có rủi ro và yêu cầu riêng theo quy định, ảnh đêm cũng nhiều nhiễu và khó ghép hơn do phơi sáng lâu. Giờ xanh sau hoàng hôn thường là lựa chọn dung hoà: đèn đã lên mà trời còn sáng.